Hembrug

Het Hembrug-traject is een van de reguliere trajecten van Herstelling. Zoals de naam aangeeft vindt het traject plaats op Hembrug een locatie van 42,5 hectare gelegen in Zaandam aan het Noordzeekanaal en de Zaan.

Rond 1895 nam de voorganger van het ministerie van Defensie deze locatie in gebruik voor de productie van wapens en munitie: De Rijks Artillerie Inrichtingen. De locatie vormde het hart van de Stelling van Amsterdam, letterlijk en figuurlijk de veiligste plek van de 135 kilometer lange verdedigingskring. Bij vijandelijke belegering kon de stelling in eigen munitieproductie voorzien.

Meer dan een eeuw lang is op de Hembrug munitie geproduceerd. Dit gebeurde in zwaar beveiligde gebouwen verspreid over het terrein. Door de jaren heen werden gebouwen gesloopt en toegevoegd. Daardoor zijn er gebouwen in verschillende bouwstijlen op het terrein aanwezig. In het bos liggen aarden wallen en watergangen om schokken op te vangen en vuur tegen te houden om de gevolgen in geval van een eventuele explosie te beperken.

In de jaren 80 heeft het bedrijf Eurometaal de munitieproductie overgenomen. De productie name in de 90’er jaren steeds verder af en in 2003 sloot ook Eurometaal definitief zijn deuren.

Het terrein lag er toen jarenlang verloren bij. De gebouwen, waar ooit duizenden mensen werkten, stonden leeg en raakten steeds verder in verval. Deze verborgen schoonheid wordt nu teruggegeven aan de regio. In 2011 is gestart met het conserveren, renoveren en verhuurklaar maken van een aantal monumentale gebouwen en het opknappen van het groen. Een jaar later ondertekenden het Rijksvastgoedbedrijf, de gemeente Zaanstad en de provincie Noord-Holland het Afsprakenkader, een overeenkomst om de samenwerking te bekrachtigen. Doel is het voormalige defensie-terrein te herontwikkelen naar een bedrijventerrein voor creatieve industrie, recreatie en toerisme met behoud van de cultuur-historische waarden. Het gezamenlijke project heeft ReCreative.

Op het Hembrugterrein vinden vele en uiteenlopende werkzaamheden plaats, die zich over een reeks van jaren zullen uitstreken. Een mooie gelegenheid om ook voor mensen met een grote afstand tot de arbeidsmarkt iets te doen. Op verzoek van de gemeente Zaanstad is Herstelling een re-integratietraject gestart, gericht op mensen tussen de 16 en 50 jaar. Werkende weg worden deze mensen (deelnemers) op weg geholpen naar een baan, beschermd werk of een zinvol bestaan. Dat doet Herstelling door het organiseren van werk op Hemsbrug conform hetgeen gangbaar is in het normale bedrijfsleven. Een deelnemer moet op tijd komen, samen werken, om leren gaan met leiding, veilig werken en moet goed omgaan met zijn gereedschap. Onderwerpen die in de methodiek van Herstelling werknemersvaardigheden genoemd worden. Dat is het hart, de essentie, van de dagelijkse training, van het traject. Als een deelnemer aan die normen voldoet, kan hij doorstromen.

Het Hembrug-traject kent een bedrijfsmatige aanpak, maar er is wel een heel groot verschil met het normale bedrijfsleven. Hembrug is een leer-werktraject. Er is geen productie druk en de werkmeester (begeleider) evalueert regelmatig met een deelnemer diens vorderingen. Daar gaat het om. Een deelnemer kan en mag fouten maken, geen probleem als er maar van geleerd wordt. Mijlpalen, normen, targets etc. hoeven niet gehaald. Men werkt op de hembrug om te leren.

Het Hembrug-traject is een door het Beroepsonderwijs & bedrijfsleven (SBB) erkend leerbedrijf. Dat betekent onder andere dat mbo-studenten het praktijkgedeelte van hun opleiding er kunnen volgen.

In zijn (relatief) korte bestaan heeft het Hembrug-traject van Herstelling waardering geoogst van de partners in het ReCreative project. Onlangs heeft de gemeenteraad van Zaanstad unaniem besloten het traject te continueren en uit te breiden.

Laatste nieuws